GÖÇ VE İLTİCA KOMİSYONU RAPORU

20 Haziran 2019

VAN BAROSU GÖÇ VE İLTİCA KOMİSYONU

 

 

İRAN-TÜRKİYE SINIRINDA SIĞINMACI/GÖÇMEN ÖLÜMLERİ RAPORU

 

​GÖREVLENDİRME

 

​Basında ve kamuoyunda sık sık gündeme gelen Van ili Başkale ilçe sınırlarında özellikle kış mevsiminde çeşitli zamanlarda meydana gelen ve Mayıs 2019 tarihi itibariyle toplamda 25 (yirmi beş) göçmen/sığınmacının ölü bulunması ile ilgili olarak Van Barosu Göç ve İltica Komisyonu tüzüğü gereği konunun araştırılıp kamuoyunun bilgilendirilmesi için harekete geçmiştir. Bu kapsamda Van Barosu Başkanlığı söz konusu ölüm olaylarını araştırmak ve ilgili yetkililerle görüşmek üzere Van Barosu Göç ve İltica Komisyonu üyesi Av. Jindar UÇAR, Av. Suna TAŞKIN’ı ve Av. JiyanÖZKAPLAN’ı görevlendirmiştir.

 

​ADLİ VE İDARİ BİRİMLERLE YAPILAN GÖRÜŞMELER

 

​06.05.2019 günü Van il Başkale Cumhuriyet Savcılığı ile yapılan görüşmeler neticesinde konu ile ilgili heyete dönük bilgilendirme yapılmıştır. Yapılan bilgilendirme kapsamında, Van ilinin Başkale ilçesinde karların erimesiyle birlikte 01.04.2019 tarihinden görüşmenin yapıldığı 06.05.2019 tarihine kadar değişik zamanlarda toplam 25 cenazenin tespit edildiği, 24’ünün yapılan otopsi sonucu donarak yaşamını yitirdiği, 1’inin ateşli silahla yaşamını yitirdiği, söz konusu cenazelerin tamamının Eşmepınar Bölgesi Gelenler Mahallesi (KAŞKOL) bölgesinde tespit edildiği, köylülerin ihbarları sonucu jandarmanın olay yeri inceleme yaptığı ve akabinde Başkale Belediyesi ekiplerinin cenazeleri Başkale Devlet Hastanesi’ne getirdiği bilgisi paylaşılmıştır. Devamla olayla ilgili soruşturmaların sürdüğü, kimliği tespit edilebilen 4 cenazenin konsolosluklar aracılığıyla ülkelerine gönderildiği,diğer cenazelerin Van 100.Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Bölümüne gönderilerek, kimlik bilgilerinin tespit çalışması ile birlikte otopsilerinin yaptırıldığı, otopsi işlemlerinin ardından yasal zorunluluk nedeniyle 15 gün boyunca kimliği tespit edilmiş cenazelerin yakınlarınca alınmasının beklenildiği, belirtilen sürede başvuru olmaması halinde cenazelerin Van ili Tuşba İlçesi Seyrantepe Mahallesinde bulunan “Kimsesizler Mezarlığına” defnedildikleri bilgisi alınmıştır. Ayrıca cenazelerin bulunduğu bölgenin iklim ve coğrafi koşulları itibariyle oldukça zorlu bir bölge olduğu, çoğu cenazenin aylarca kar altında kaldığı, bu açıdan bedensel bütünlüklerini korudukları, ancak bazı cenazelerin doğa koşullarında vahşi hayvanlarca amputeedilerek beden bütünlüklerinin bozulduğu ve bu nedenle kimliklerinin tespit edilmesinin mümkün olmadığı belirtilmiştir. Bu husus ayrıca Baromuzca elde edilen cenaze görüntülerinden de doğrulanmıştır. 

 

​Yine 06.05.2019 günü söz konusu sığınmacı/göçmen cenazelerinin tamamını olay yerinden Başkale Devlet Hastanesi’ne nakleden Başkale Belediyesi Başkanlığı Cenaze İşleri Müdürlüğü’nde görevli personelle görüşme yapılmış ve bu görüşmede heyetimize detaylı bilgi sunulmuştur. Olay yeri tanığı görevliler anlatımlarında; hudut karakollarının savcılık vasıtasıyla kendilerini bilgilendirdiklerini, cenazelerin genellikle Eşmepınar, Kaşkol ve Böğrüpek köyleri kırsalında bulunduğunu, Eşmepınar köyünün diğer köylere nazaran sınıra daha uzak olduğunu, 31 Mart 2019 tarihindengörüşmenin yapıldığı 06 Mayıs 2019 tarihine kadar neredeyse her gün söz konusu bölgeye cenaze alımına gidildiğini, yaklaşık 25-26 sığınmacı/göçmenin cenazesine ulaşıldığını, bulunan cenazelerden birinin hayatını kuvvetle muhtemelateşli silahla vurulmak suretiyle kaybettiğini, diğerbulunanların donarak yaşamını yitirdiğini, birkaç cenazeninvahşi hayvan saldırısı sebebiyle ampute olduğunu ve beden bütünlüklerinin bozulduğunun bilgisini heyetle paylaşmışlardır. Söz konusu görevliler devamla, cenazelerden yaklaşık 15’inin siyahi diğerlerinin beyaz tenli olduğu, sığınmacı/göçmen cenazelerinin tamamının erkek olduğu ve yaşlarının tahminen 16-30 arası olabileceği, cenazelerin genelde aynı bölgede bulunduğu, cenazelerin sınıra 100 metre ile 1000 metre mesafelerde bulunduğu ve tel örgülerin İran tarafında dahi cenazelerin olduğu, karların erimediği alanlarda halen cenazelerin olabileceği, Afrika ülkelerinden gelmiş olabilecekleri değerlendirilen sığınmacı/göçmenlerin oldukça ince kıyafetlerle kış mevsiminde yolculuk yaptıkları bilgilerinipaylaşmıştır. 

 

SIĞINMACI/GÖÇMEN CENAZELERİNE İLİŞKİN GÖRÜNTÜLER

​​

  

 

 

 

 

 

​​​​​​​​​

 

 

 

​​

 

 

​​

*** Fotoğraflara Van ili Başkale ilçesinde donarak yaşamını yitiren göçmen/sığınmacı ilgili haber yapan yerel web siteleri üzerinden ulaşılmıştır. Baromuzdaki mevcut fotoğraflar raporda paylaşılmamıştır.

 

 

SONUÇ

 

​Van ilinin Başkale ilçesi coğrafi konum itibariyle Van İlinin İran’a komşu en uzun sınırı olan ilçesi olması sebebiyle göçmen ve sığınmacıların düzensiz yollardan sıklıkla ülkeye giriş yaptığı başlıca güzergahtır. Sınır köylerinde yapılangörüşmelerde çok sayıda sığınmacı/göçmenin geçiş yapmak için sınırın diğer tarafında beklediği iddia edilmektedir.

 

EŞMEPINAR GELENLER KÖYÜ​​​KAŞKOL KÖYÜ

    

BÖĞRÜPEK KÖYÜ

 

Sığınmacı/göçmen cenazelerinin tamamının tespit edildiği yer,Eşmepınar, Kaşkol ve Böğrüpek köylerinin İran ülkesi sınırınayakın kırsal bölgeleridir. Yaklaşık bir aylık süreçte 25 cenazenin bulunduğu bölgede henüz karların erimediği yerlerin olduğu ve bu nedenle belirtilen alanlarda ve İran sınırının İran ülkesi tarafında kalan bölümlerinde de donarak hayatını yitirmiş göçmen ve sığınmacı cesetlerinin olabileceğitahmin edilmektedir. Bölgenin sarp coğrafik koşullarından da görüleceği üzere, söz konusu bölge göçmen kaçakçılarının yoğun olarak tercih ettikleri Türkiye’ye giriş noktalarından biridir. Özellikle kış mevsimi koşullarında düzensiz hareket eden sığınmacı ve göçmenler açısından söz konusu bölge açık mezarlık haline gelmiştir. Her yıl aynı bölgede tekrar eden vahim sığınmacı ve göçmen ölümleri maalesef bu yılda trajik biçimde tekrarlanmıştır. 

 

Savaş, zulüm ve ekonomik koşullardan dolayı ülkelerini terk etmek zorunda kalan sığınmacı ve göçmenlerin bir kısmı Van ilinde de ıssız ve sarp dağlık bölgelerde donarak hayatlarını kaybederken bir kısmı da Ege Denizinde boğularak hayatlarını kaybetmeye devam etmektedir.

 

Sığınma prosedürlerine erişim devletlerce her geçen gün kısıtlanmaya devam etmektedir. Bunun en son örneği de Türkiye-İran sınırına örülmeye başlandığı belirtilen duvarla kendisini göstermiştir. Dolaysıyla sığınmacı ve göçmenlerinyaşamlarını riske ederek ve çoğunlukla ölümle sonuçlanan trajik yollara başvurdukları tartışmasızdır. 

 

Van Barosu olarak sığınmacı ve göçmenlerin donarak yaşamını yitirmelerine yol açan koşullara dikkat çekiyor, bu ölümlerden pozitif ve negatif sorumluluğu olan tüm devletlere ülkeye yasal ve güvenli erişim kanallarını açmalarını; şeffaf, etkin ve erişilebilir sığınma prosedürlerini derhal hayata geçirmelerini ve sığınmacı ve mültecilerin bu prosedürlere hayatlarını riske etmeden ulaşmalarını ve bu trajik ölümlerden sorumlu olan göçmen kaçakçılarının da yargı önüne çıkarılmasını talep ediyoruz.

 

                                                                                                   20 Haziran 2019

​​​​​​​Van Barosu Göç ve İltica Komisyonu

 


ONLINE KİŞİ : ( 0 ) --|[ Bugünki Ziyaret Tekil : 109 - Çoğul : 291 ]| - |[ Toplam Tekil Ziyaret : 256300 - Toplam Çoğul Ziyaret : 1199613 ]|-